Bodemgezondheid hoog in het Friese vaandel

Een gezonde bodem is de basis voor een gezond Fryslân. De provincie zet daarom in op een duurzaam bodembeleid. Hierover heeft Gedeputeerde Staten deze week besloten door in te stemmen met de startnotitie bodem. Deze startnotitie geeft richting aan de invulling van het toekomstig bodembeleid, met als doel de kwaliteit van onze Friese bodem (nog) beter te beschermen, uitgewerkt op twee ambitieniveaus.

Het eerste ambitieniveau (scenario) volgt met name de landelijke wetgeving en Europese richtlijnen en is gericht op herstel en behoud van bodemkwaliteit. Hierbij kan gedacht worden aan beheer en herstel van (plaatselijke) verontreiniging, inclusief nieuwe stoffen zoals PFAS. Daar hoort ook preventie bij, om te voorkomen dat stoffen in de bodem komen. Dit is belangrijk want de kwaliteit van onze bodem is onlosmakelijk verbonden met de kwaliteit van onze leefomgeving.

Het tweede ambitieniveau is in lijn met de eerste, maar aangevuld met een ontwikkelbeleid voor (verbetering van) de Friese bodemvitaliteit. De vitaliteit van de bodem wordt bepaald door de structuur, het bodemleven en de samenstelling van organische en chemische stoffen. Een vitale bodem is essentieel voor het behoud van natuurgebieden, voldoende biodiversiteit en vruchtbare landbouwgronden.

Naast (plaatselijk) beheer en herstel van de bodemkwaliteit, richt deze beleidslijn zich meer op de bescherming van het totale bodem(eco)systeem en het duurzaam gebruik ervan. Dit gaat gepaard met maatschappelijke thema’s zoals klimaat, energie en landbouw. Daarbij komen dilemma’s zoals droogte door klimaatverandering, intensief gebruik, afname van biodiversiteit of tegengestelde belangen zoals het winnen van drinkwater én aardwarmte nadrukkelijker aan de orde.

Om de huidige bodemvitaliteit in kaart te brengen is het tweede ambitieniveau gekoppeld aan een bodemstudie. Daar worden vervolgens ambities en meetbare doelen aan verbonden. Om zodoende ook beter antwoord te kunnen geven op bovenstaande dilemma’s. De startnotitie bodem wordt in maart dit jaar door Provinciale Staten besproken, waarbij zij zullen aangeven welk ambitieniveau hun voorkeur heeft.